DENİZ TAŞIMACILIĞINDA INCOTERMS: FOB VE CIF

Incoterms kuralları, uluslararası taşımacılıkta çıkabilecek uyuşmazlıkların çözümünde milli hukuk uygulanması sonucu oluşacak sorunların ortadan kaldırılması amacıyla Milletlerarası Ticaret Odası (ICC) tarafından geliştirilmiş bir sistemdir. Hasar ve zarar geçişini, masrafların paylaştırılma şeklini, ambalajlanma ve paketlemenin nasıl yapılacağını, gümrük işlemlerinin kim tarafından yapılacağını, sigorta yükümlülüğünün kime ait olduğunu sözleşmeye eklenen incoterms ile belirlemek mümkündür.

Incotermslerin sözleşmeye uygulanabilmesi için taraflarca kararlaştırılması ile bağlayıcılık kazanır. Bu yolla sözleşmeye eklenen incoterms bünyesindeki kuralların sözleşmeye uygulanacağının kabulünü gerektirir. 

FOB ile CIF arasındaki en büyük fark, malda gerçekleşen zarardan kimin sorumlu olacağıdır. 

Free on Board (FOB) teslimde satıcı tarafın sorumluluğu gemiye malların yüklenmesi ile sona erer ve bu andan itibaren malda gerçekleşebilecek zarardan alıcı sorumlu olur. Satıcı, gönderiyi belirtilen yükleme limanında alıcı tarafından belirlenen gemide teslim eder veya bu şekilde mallar alıcıya ulaşır. Sevkiyat gemide olduğunda risk satıcıdan alıcıya geçer.

Cost Insurance and Freight (CIF) teslimde ise gemideki malların antrepoya indirimine kadar malda gerçekleşebilecek ayıplardan satıcı sorumlu olmaktadır.  Antrepoya indirim sonrası malda gerçekleşebilecek zarardan ise alıcı sorumludur. Bu durum gösteriyor ki CIF teslimde satıcı üzerindeki sorumluluk FOB’a oranla daha fazladır.  

CIF teslimin tercih edilmesi durumunda taşıma ve sigorta masrafları satıcı üzerindedir. Bu teslim şeklinin taraflar arasında kararlaştırılması maddi yükün çoğunlukla satıcı üzerinde olduğunu gösterir ve alıcıyı bazı külfetlerden kurtarır. FOB teslimde ise taşıma masrafları ve zorunlu olmamakla birlikte sigorta masrafları alıcı üstündedir. Bu da satıcı kârının fazla olacağını gösterir.